Góp ý về ngạch y tế - điều dưỡng ban hành vào tháng 4/ 2005

Hiện nay trên thế giới ngành điều dưỡng đã có những bước chuyển quan trọng. Từ việc định nghĩa lại tên ngành (điều dưỡng (nursing): là chẩn đoán và điều trị các đáp ứng con người tới các vấn đề sức khỏe thực sự hoặc tiềm tàng ; ANA, 1980, 9), tên nghề (điều dưỡng viên ( nurse): là những người - bao gồm cả nam và nữ- có nền tảng khoa học về điều dưỡng, đáp ứng các tiêu chuẩn được kê toa tùy theo giáo dục và sự hoàn thiện lâm sàng; Dorland’s Medical Dictionary, Edition 30th, 2006 ). Cùng với việc thay đổi vai trò của ĐDV để đảm nhận nhiệm vụ mới (điều trị và chăm sóc); ĐDV là nhà cung cấp các dịch vụ chăm sóc sức khỏe mới nhất trong vòng 2 thập niên gần đây  nhằm đáp ứng các nhu cầu sức khỏe nhân dân thì giáo dục chuyên ngành nầy cũng phải thích ứng để nâng cao vai trò chủ động của giáo viên và học viên ngành nầy theo hướng tiến bộ.

Yêu cầu hiện nay là các Bộ Giáo dục Đào tạo, Nội vụ cần xác định tên ngành và tên nghề ( điều dưỡng là tên ngành, điều dưỡng viên là tên nghề và ĐDV có nhiều cấp bậc tuỳ theo số năm và học vị được đào tạo) vì có sự nhầm lẫn giữa ngành và nghề như đào tạo tá viên điều dưỡng thay cho đào tạo ĐD sơ cấp (1 năm). Tương tự cán sự ĐD thay cho ĐD trung cấp (2 năm) cán sự ĐD chính (3 năm/ cao đẳng ĐD), chuyên viên ĐD (4 năm/ cử nhân ĐD), Cv ĐD chính (thạc sĩ), Cv ĐD cao cấp (tiến sĩ)...Trong ngạch mới của ngành ĐD (2005) đã nhầm lẫn tên ngành, tên học vị mà không có tên nghề nghiệp!

Tương tự cho ngành y, bác sĩ là tên nghề, không phải tên học vị. Bác sĩ có các học vị cử nhân, thạc sĩ, tiến sĩ (ở Mỹ chỉ có học vị tiến sĩ)...nên để học vị là bác sĩ thì không đúng trong văn bằng hiện nay chúng ta đã nhầm lẫn cách ghi nầy nên gây khó khăn khi đi công chứng vì nhiều em cho rằng bác sĩ là Tiến sĩ Y khoa (Doctor of Medicine/ MD) nên không dồng ý khi công chứng dịch là Bachelor of Medicine/ Cử nhân y khoa và thế giới không có ngạch y sĩ trung cấp. Từ y sĩ (physician) có nghĩa là người có học vị Tiến sĩ Y khoa hệ nội (MD) tương đương từ doctor (Dorland’s Medical Dictionary).

Tôi cũng xin cácBô GD-ĐT, Nội vụ phổ biến rộng rãi các ngành nghề đào tạo mới trên các thông tin đại chúng để mọi người góp ý và không nhầm lẫn vì Bộ GD-ĐT, Nội vụ quản lý các chức danh nghề nghiệp  và ngạch công chức đào tạo thống nhất.

Để hoà nhập WTO và chuẩn hoá từ ngữ theo WHO tôi mạnh dạn đề nghị quí Bô xem xét lại và điều chỉnh các ngạch bậc hợp lý khoa học cùng chuẩn với quốc tế  để chúng ta theo kịp trình độ của thế giới.

Bài viết nầy được biên tập từ danh mục chức danh ngành nghề – học vị  các ngành nghề y tế của Mỹ, Anh, Canada, Úc, …

Vũ Phong

Hình ảnh về các ĐDV thế kỷ 21

Tài liệu tham khảo:

¶        FAQ, Colorado University, 2007.

¶        Dorland Medical Dictionary, Edition 30^th, 2006.

¶        Department of Labour, U.S.A., 2007.

¶        International Nurses Council, 2007.

¶        American Nurses Association, 2007.

¶        Nursing and Midwifery Council, UK, 2007.