Cần phải tập trung vào việc khử trùng môi trường, nguồn nước
uống và sinh hoạt
Nguyễn Đ́nh Nguyên
|
Nguồn thức ăn nấu chín kỹ không bao giờ chứa mầm vi
trùng gây bệnh, nói cụ thể là vi trùng Tả, không bao
giờ. Vi trùng Tả chỉ lây lan nếu chúng ta không giữ vệ
sinh tay chân sạch sẽ, không nấu chín thức ăn. Kể cả mắm
tôm, nếu nấu chin kỹ vẫn sử dụng được.
Tại thời điểm này, chương tŕnh truyền thông công cộng
về thực hành chế độ vệ sinh cá nhân, ăn chin uống sôi,
không ăn đồ ăn tươi sống, không uống nước lă; chương
tŕnh hành động khẩn cấp phát hiện nhanh điểm phát dịch
mới, khu trú người bệnh, khử trùng, làm sạch nguồn nước
sinh hoạt là những ch́a khoá hàng đầu ngăn chận đợt dịch
Tả này. |
Chỉ trong ṿng một tuần lễ, con số bệnh nhân mắc “tiêu chảy cấp
tính nguy hiểm”
đă lên đến con số 791 (thời điểm báo đưa tin 20h
5/11/07) và đă lan ra 11 tỉnh thành. Con số nhận định của Bộ
Trưởng Y tế là có 15% bị nhiễm vi khuẩn Tả, phát hiện ở 8 tỉnh.
Như vậy, cần phải khẳng định đây là một vụ dịch Tả thực sự chứ
không thể cho rằng chỉ có một số là bị “tiêu chảy cấp nguy hiểm”
và số c̣n lại là tiêu chảy thông thường chứ
không phải bệnh tiêu chảy cấp nguy hiểm (không có bệnh tiêu chảy
cấp nguy hiểm!) như báo chí đưa tin. V́ nếu không định danh
đúng, việc ngăn ngừa phát tán bệnh sẽ gặp nhiều khó khăn .
Đối với bệnh Tả, không phải tất cả những ai nhiễm vi trùng Tả
đều mắc bệnh tả, cũng không phải ai mắc bệnh Tả đều là nặng. Nếu
bù dịch ban đầu căn bản đầy đủ, chỉ có 20% biểu hiện thể nặng.
Cũng như vậy, không phải tất cả các bệnh nhân tiêu chảy cấp tính
do Tả khi xét nghiệm đều phải t́m thấy vi trùng Tả.
Vi trùng Tả được coi là tác nhân gây tiêu chảy cấp tính nguy
hiểm nhất trong tất cả các tác nhân gây tiêu chảy ở người. Bệnh
rất nguy hiểm đối với tính mạng nếu không được điều trị đúng.
Bệnh lây lan rất nhanh theo nguồn chất thải của bệnh nhân bị
bệnh và lan truyền theo nguồn nước. Chính v́ vậy, trong một vụ
dịch tiêu chảy cấp tính, chỉ cần có một bệnh nhân được xác định
có vi trùng Tả th́ vụ dịch đó cần phải được định danh là Dịch
Tả. Một khi định danh rơ ràng như vậy, người dân mới ư thức được
tầm quan trọng của bệnh, giới chuyên môn sẽ nắm rơ và hành động
đúng theo phương thức chống bệnh dịch cụ thể.
Tại thời điểm này, bệnh dịch đă lây lan nhanh, việc thanh tra
các cơ sở sản xuất mắm tôm xem có nguồn gốc xuất xứ hay không,
thu giữ hàng trăm kư mắm tôm là điều không cần thiết. Dù
rằng có rất nhiều bệnh nhân bị tiêu chảy do Tả có ăn mắm tôm,
nhưng điều đó không có nghĩa là tất cả mắm tôm của chúng ta đang
chứa mầm Tả! Vấn đề t́m hiểu nguồn gốc chính của dịch phát ra từ
đâu là quan trọng, nhưng chỉ ở đầu vụ dịch khi các ca bệnh đầu
tiên, đó mới là xuất phát điểm. Và cũng chưa có một báo cáo từ
giới chức y tế nào cho thấy nguồn mắm tôm nào bị nhiễm vi khuẩn
gây bệnh.
Một khi bệnh dịch đă lây lan như hiện nay, nguồn xuất xứ của mầm
bệnh không c̣n là vấn đề cấp thiết nữa, v́ mầm bệnh đă phát tán,
mà vi trùng Tả phát tán theo nguồn nước thông qua chất thải của
bệnh nhân. Cũng cần nhớ rằng có rất nhiều người bị nhiễm bệnh mà
không có triệu chứng (cao đến 75%), và đó mới là nguồn phát tán
mầm bệnh nguy hiểm nhất. Chúng ta không biêt và không thể quản
lư được nguồn phát tán này.
Một nhận định khác của Ban chỉ đạo pḥng chống dịch tiêu chảy
cấp nguy hiểm “đến hôm nay
nguyên nhân gây bệnh dịch tiêu chảy cấp nguy hiểm không chỉ dừng
ở mắm tôm, thịt hải sản sống, gỏi, nem chua nữa
mà nhiều nguồn thức ăn khá an
toàn như các bữa cơm gia đ́nh, thực phẩm nấu chin (gị chả, thịt
lợn),... đă bị nhiễm vi khuẩn tiêu chảy cấp nguy hiểm”.
Đây là một nhận định hết sức cảm tính và thiếu khoa học gây một
dư luận hoang mang trong quần chúng.
Nguồn thức ăn nấu chin kỹ không bao giờ chứa mầm vi trùng gây
bệnh,
nói cụ thể là vi trùng Tả. Không bao giờ. Vi trùng Tả chỉ lây
lan nếu chúng ta không giữ vệ sinh tay chân sạch sẽ, không nấu
chín thức ăn. Kể cả mắm tôm,
nếu nấu chin kỹ vẫn sử dụng được. Vi trùng Tả bị tiêu
diệt ở nhiệt độ nước sôi, 100 độ.
Trong khi đợt lũ lụt trước chưa rút lui, cơn băo mới lại đổ bộ,
đây mới là mối nguy cơ phát tán bệnh cao nhất do nguồn nước sinh
hoạt bị ô nhiễm.
Tại thời điểm này, chương tŕnh truyền thông công cộng về thực
hành chế độ vệ sinh cá nhân, ăn chin uống sôi, không ăn đồ ăn
tươi sống, không uống nước lă; chương tŕnh hành động khẩn cấp
phát hiện nhanh điểm phát dịch mới, khu trú người bệnh, khử
trùng, làm sạch nguồn nước sinh hoạt là những ch́a khoá hàng đầu
ngăn chận đợt dịch Tả này.
Nguyễn Đ́nh Nguyên |