THUỐC
NGHIỆN
Cảm giác bắt buộc tiếp tục
dùng thuốc hoặc để tạo ra một hiệu quả mong muốn do thuốc,, hoặc để ngăn chặn
các tác dụng đòi thuốc khi không có thuốc.
Nghiện thuốc có hai dạng :
tâm thần và thể xác .
Một người nghiện thuốc dạng
tâm thần nếu họ trải qua cảm giác ham muốn hoặc kiệt sức về tinh thần khi ngừng
thuốc. Một người nghiện thuốc dạng thể xác, cơ thể của họ đã quen với hiện diện
của thuốc. Sẽ gây ra hội chứng ngưng thuốc khi ngưng dùng thuốc. Ngưng dùng
thuốc thường gây nên một tình trạng suy sụp tâm lý và thể xác nặng nề.
Nguyên
nhân
Nghiện thuốc là một kết quả
của một quá trình thường xuyên dùng ( có hoặc không dùng thuốc quá liều). Nhiều
người nghiện nicotin trong thuốc lá, nghiện cafein trong trà và cà phê, nghiện
rượu, nghiện thuốc an thần.
Nghiện hay gặp nhất đối với
các loại thuốc làm thay đổi tâm tính và hành vi con người. Vận tốc tác dụng của
thuốc trên cơ thể là một yếu tố góp phần quan trọng. Ví dụ: do tác dụng nhanh
chóng của thuốc khi dùng đường tiêm tĩnh mạch, nên bệnh nhân đã lạm dụng đường
dùng thuốc này dù không cần thiết; từ đó sinh ra thói quen dùng thuốc bằng đường
tiêm.
Một số người dễ bị nghiện hơn
người khác. Các yếu tố góp phần gây nghiện là; áp lực bè bạn, đồng nghiệp. Yếu
tố môi trường như nghèo nàn thất nghiệp, buồn lo âu, thuốc dễ mua. Di truyền
cũng là một yếu tố góp phần khác.
Triệu
chứng
Phản ứng do ngưng thuốc thể
nhẹ: ngáp, hắt hơi, chảy mũi, chảy nước mắt, đổ mồ hôi. Các phản ứng nặng hơn:
tiêu chảy, ói, run, vọp bẻ, lú lẩn, hiếm hơn có thể bị hôn mê, động kinh. Các
triệu chứng giảm khi dùng thuốc trở lại.
Triiệu chứng ngưng thuốc xảy
ra là do cơ thể đã quen với sự hiện diện của chất thuốc, giảm phóng thích các
chất hoá học tự nhiên. Ví dụ: nicotin ảnh hưởng đến việc sản xuất epinephrin vá
các chất tương tự . khi ngưng dùng thuốc, các triệu chứng do thiếu hụt các
chất hoá học tự nhiên này sẽ biểu lộ ra ngoài.
Biến
chứng
Nghiện thuốc có thể gây ra
các bệnh thể xác như bệnh tim, phổi (do hút thuốc lá), bệnh gan (do uống quá
nhiều rượu), hoặc gây ra các vấn đề về tâm thần như lo lắng, trầm cảm thường
thường xuyên do ngưng thuốc. Nghiện xảy ra cùng lúc với dung nạp thuốc, khi đó
cần phải tăng liều cao hơn, để đạt được hiệu quả mong muốn.
Các biến chứng là hậu quả
gián tiếp của dự nghiện thuốc như: suy yếu và chết do viêm gan virus hoặc AIDS
khi dùng thuốc bằng đường tiêm chích và dùng kim dơ. Một số trường hợp dùng quá
liều do nhầm lẫn hoặc do dùng những loại tinh khiết hơn hoặc mạnh hơn loại vẫn
đang sử dụng. Về mặt xã hội,việc nghiện thuốc có thể gây ra các hoạt động phạm
pháp để có tiền mua thuốc.
Điều
trị
Bệnh nhận được cho giảm liều,
có giám sát. Hoặc có thể dùng các thuốc ít hại hơn, kết hợp điều trị các chứng
do ngưng thuốc.
Tiên
lượng
Kết quả điều trị phụ thuộc
vào sự cố gắng của người nghiện. Tình trạng có thể trở lại như cũ khi người cai
nghiện quay về với môi trường trước kia.
|