LÀM THẾ NÀO ÐỂ ÐÁNH GIÁ
MỨC ÐỘ CỦA BỆNH LIỆT DƯƠNG
BS HỒ ÐẮC DUY
Giáo sư Harmut Prost của Ðức đã nói rằng :
" Theo tôi chúng ta phải khơi ra vấn đề, bởi vì bệnh nhân cũng như người hôn phối muốn biết nguyên nhân cũng như
những gì đã xãy ra cho họ " . Còn Bs Brock của Canada thì nói "
Nếu tôi không cho họ một câu hỏi Tại sao bạn có vấn đề trục trặc trong việc
cương dương vật thì họ… Ða số bệnh nhân đến với tôi đều mang tâm trạng là họ
muốn biết vấn đề đó là gì, sự thật của vấn đề đó ra sao. Tôi đặt cho họ một câu
hỏi và từ đó sự giao tiếp sẽ rất thuận lợi cho cả hai "
Kinh nghiệm riêng cũng như đa số các đồng nghiệp
của tôi ở một phòng mạch Ða Khoa hay Nội Khoa tổng quát thì rất khó mà khơi dậy
vấn đề ở một nơi khám bệnh như thế, ngoại trừ một số thầy lang treo bản điều trị
bệnh di tinh mộng tinh. . bệnh bất lực nơi trụ điện hay gốc cây.
Phần lớn bệnh nhân với
quan niệm đạo đức, xã hội, truyền thống văn hóa vốn có, họ luôn luôn cho rằng
vấn đề tình dục la một chuyện không đứng đắn, thậm chí là xấu xa mất đạo đức,
đồi trụy khi nói ra hoặc than phiền nhất lại là những người đứng tuổi mặc dầu ngưới lớn tuổi là nhóm có nhiều
nguy cơ nhất mắc phải những rắc rối thuộc loại này, có lẻ vì đa số chấp nhận mất
khả năng tình dục là một diều tự nhiên, nói ra nó hơi kỳ kỳ… cho nên hay nhất là
né tránh hoặc làm lơ đi.
Dù là bàn bạc thế nào đi nữa thì ngưới ta vẫn cho
rằng chưa nên nói ra trong lúc này, hãy đợi một dịp khác thuận tiện hơn v. v. .
và v. v…. Do vậy các rối loạn về chức năng tình dục như xuất tinh sớm, liệt
dương… ít có bệnh nhân nào than phiền với thầy thuốc
Ðối với thầy thuốc thì Tình Dục chưa phải là một
môn học chính qui, tài liệu nghiên cứu chưa nhiều, một số khái niệm về tình dục
chưa thật rõ ràng, sự hiểu biết về các vấn đề này trong quần chúng còn hạn chế
ngoại trừ một số người quan tâm hay đang gặp rắc rối…
Ðối với thầy thuốc sự thiếu thông tin, cập nhật
hóa kiến thức còn khó khăn vì thiếu nguồn cung cấp tài liệu về bộ môn tình dục
đã khiến cho đa số thầy thuốc có lương tâm và lòng tự trọng họ không nhúng tay
vào, không bàn đến, hoặc đưa ra một lời khuyên vì những điều mà họ chưa biết một
cách chắc chắn.
Bệnh nhân thì không nói đến, thầy thuốc thì không
làm việc vược qúa tầm hiểu biết của mình đã đẩy vấn đề này càng ngày càng vào
chổ bế tắt và cách hay nhất đối với vấn đề này là lãng tránh và mặc cho nó một
cái áo đạo đức luân lý là xong
THỰC SỰ VẤN ÐỀ CÓ BI QUAN
NHƯ THẾ KHÔNG: KHÔNG
Nếu ta chiụ khó nhìn nó theo một chiều hướng
khác, thỏai mái hơn, khoa học hơn và tránh bớt các định kiến
Trước thập niên 1970 người
ta cho rằng bệnh liệt dương hầu hết có nguyên nhân do tâm lý
hoặc có rối loạn ham muốn tình dục vì thế việc gắn liền bệnh này với vấn đề đạo
đức cũng là chuyện không sai bởi vì nó bắc nguồn từ sự ham muốn nhục dục, từ bản
năng tính dục
Hiện nay y học đã khám phá
ra rằng 75% bệnh nhân bi liệt dương đều có một nguyên nhân thực thể
như bệnh tiểu đường, bệnh tim mạch, xương khớp, do stress, do lảo hóa, do rượu
thuốc lá hay do thuốc men…. .
Nguyên nhân tâm lý thuần
túy chỉ 25%, tuy nhiên vấn đề tâm lý luôn
luôn là yếu tố nền trong tất cả mọi nguyên nhân gây ra tình trạng bất lực thật
sự hay bất lực tuyệt đối. Trong mọi nguyên nhân gây bất lực luôn
luôn có sự lồng ghép nguyên nhân tâm lý.
Vai trò của NO (nitric oxide) trong cơ chế cương
dương vật cho thấy vai trò quan trọng của ý thức và tình cảm, từ dó ta có thể
hiểu được rằng tại sao con người và loài vật lại khác nhau
Hiện tại nhửng khám phá rút ra từ các công trình
điều tra cơ bàn, từ các thống kê trong bệnh tiểu đường, bệnh tim mạch… và việc
hiểu rõ cơ chế gây cương đã giúp ta có một cái nhìn mới về bệnh bất lực, phải
xem nó như là một căn bệnh như những bệnh khác, đó là một bệnh thực sự có nguyên
nhân phần lớn là bệnh lý thực thể.
Các hiểu biết khoa học này có thể thông tin cho
dư luận cùng các nhà đạo đức để họ bớt gay gắt hơn dối với bệnh bất lực. Nếu đem
so sánh nỗi khổ cũng như tìm kiếm sự trợ giúp về mặc y khoa của một bênh nhân bị
bệnh lậu, giang mai, mồng gà hay nhiễm HIV là nhữnh bệnh có ít nhiều liên quan
dến tình dục thì không thể lồng ghép vấn đề dạo đức vào đây được.
Bất cư ?gười đàn ông nào có biểu hiện một rối
loạn chức năng tình dục phải nên đi khám sức khỏe tổng quát ngay vì biết đâu dó
là triệu chứng của một bệnh tiềm ẩn đâu đó như bệnh tiểu đường, tim mạch, phì
đại tuyến tiền liệt….
Tâm lý của bệnh nhân bất lực là ít khi muốn bày
tỏ chuyện khó nói với bất cứ người nào thậm chí ngay cả người hôn phối
NGƯỜI THẦY
THUỐC LÀM THẾ NÀO ÐỂ GIÚP CHO BỆNH NHÂN BỊ BẤT LỰC
1. Phải nói cho họ hiểu rằng bệnh liệt dương cũng giống như các
bệnh khác, để biết được điều đó phải hướng dẫn từ từ cho họ về
các vấn đề sinh sản, giới tính, các bệnh lây qua đường tình dục
rồi đề cập đến các rối loạn chức năng tình dục
2.
Nếu bệnh nhân đến khám ở một thầy thuốc chuyên khoa về tình dục
thì qủa thật đơn giản bởi vì người thầy thuốc lẩn bệnh nhân đều
biết được ý định cũng như công việc mình phải làm
3. Nhưng nếu họ có bệnh mà vì nhiều lý do họ
không đi khám bệnh ví dụ như định kiến sai lầm xem đó là một chuyện đương nhiên
của tuổi tác, chuyện không đứng đắn …. thấy người sắp sập hố mà mình không báo
thì liệu y đức của người thầy thuốc có cho phép không ? những người bị ED là
những "người câm"cho nên muốn giúp cho những người này thì ngoài những thông tin
về giới tính trên phương diện truyền thông thì khi tiếp cận với bệnh nhân trong
nhóm có nguy cơ bị bệnh này thì người thầy thuốc nên chủ động gợi ý
Chia xẻ kinh nghiệm khi khám bệnh
nhân bị bất lực
Ðối với tôi việc khám và điều trị
cho một trường hợp bị liệt dương rất mất thì giờ, để hoàn tất cho việc chẩn doán
xác định, tôi phải thực hiện qua các giai đoạn
Làm một bệnh sử tổng quát
Khai thác bệnh sử vế tình dục
Ðánh gía về mặt tâm lý
Khám lâm sàng
Gởi làm các xét nghiệm cận lâm sàng
Tôi phải mất hơn buổi để tiếp xúc, lần đầu tôi phải mất gần hai giờ để nói
chuyện với bệnh nhân, tùy theo mức độ hiểu biết vấn đề mà họ đang gặp, tôi phài
ngồi để nghe họ trình bày cái họ đang quan tâm, các khó khăn họ thực sự bối rối
mà không có dịp nói ra, thỉnh thoảng tôi phải hỏi lại những điều họ mô tả phần
lớn bệnh nhân đều nhầm lẩn hoặc chưa hiểu rõ các từ ngữ mà họ nói, tôi phải mô
tả cho họ hiểu thế nào là xuất tinh sớm, thế nào là rối loạn cương dương vật,
như thế nào gọi là liệt dưong bất lực, thế nào là di tinh mộng tinh hoặt tinh,
thế nào là dương dự, thận yếu v, v, …. Cuối buổi gặp
mặt đầu tiên tôi đưa cho họ một bản gôm có 25 câu hỏi vê những vấn đề liên quan
dến các hoặt động tình dục, ho sẽ trả lại cho tôi sau khi đã đánh dấu
vào các câu trả lời( bản đáng giá về khả năng
tình dục của Association of Sexology Research) tôi nói với bệnh nhân là
tôi muốn gặp người hôn phối của họ trong lần gặp thứ hai nế? cô ấy bằng lòng,
tôi cũng nói rõ là tôi sẽ trao đổi hai người riêng biệt nhau sau đó tôi sẽ đưa
cho người hôn phối một bản gồm có 20 câu hỏi liên quan đến việc đánh giá mức độ
tình dục của hai người cùng những hiểu biết về tình dục cũng như tâm
lý của người hôn phối ( Tôi thành thực xin lổi vì còn hơn 100 cái thư riêng của
các bạn gởi về mà tôi chưa gởi cho bạn hai bản câu hỏi này vì lẻ tôi phải đi xa
trong mấy tháng, hy vọng sẽ làm xong trong tháng 8)
Trong lần gặp lần thứ hai
Tôi sẽ trao dổi với hai người về các vấn đề gia đình, công ăn
việc làm, áp lực và những stress của môi trường đối với cuộc
sống và đời sống tình dục của họ, sau dó tôi tiếp xúc riêng từng
người và tôi muốn nghe những nhận xét riêng của họ về nhau trong
các vấn đề về cuộc sống, tình cảm, cách sắp đặt cuộc sống sao
cho thuận tiện, nhất? là vấn đề các hoặt động tình dục và cái gì
rắc rối mà mỗi người đang gặp, họ có đề nghị làm cho chuyện đó
được tốt đẹp hơn không
Lần thứ ba tôi khám
lâm sàng một cách cẩn thận không bỏ sót một chi tiết nào tôi
khám bệnh dự theo một bản hướng dẫn in sẳn và sẽ giải thích cho
họ nghe về tại sao lại bệnh bất lực tôi giải thích cho họ một số
nguyên nhân có liên quan đến họ mà tôi đả rút ra từ các buổi
tiếp xúc trước hay từ bản câu hỏi, tôi nói cho họ biết taị sao
lại có sự khác nhau giữa người bị bệnh bất lực và người bình
thường, giữa người trẻ và người lớn tuổi, tai hại của rượu và
thuốc lá, sự cần thiết phải thích nghi với môi trường và cuộc
sống, cách hóa giải các stress…. sau đó gởi bệnh nhân đi làm các
xét nghiệm cận lâm sàng, củng như cách làm test cương dương vật
trong ba đêm
Lần thứ tư tôi cho họ biết một chẩn đoán sơ khởi, giải thích và giới
thiệu các phương pháp điều trị như dùng thuốc chích vào dương vật, dụng cụ bơm
chân không, lắp đặt dương vật giả, giải phẩu mạch máu, thuốc uống, thoa tai chổ,
thuốc dán xuyên qua da, thuốc nhét vào niệu đạo…. . kết qủa cũng như các hệ lụy
của các phương pháp diều trị này cũng như thời gian và chi phí ….
Cuối cùng tôi cho họ một số điện thoại, địa chỉ Email, Website
và thiết
lập một sự liên lạc mà qua đó họ có thể tham khảo và tham vấn
với tôi
Nếu bệnh nhân ở xa họ có thể tái
khám sau một tháng, các diễn biến thường được bệnh nhân thông
báo bằng phương tiện mà họ có
Quan hệ giữa bệnh nhân và tôi không phải là mối
quan hệ dịch vụ y tế?như thời đại bây giờ, nói rõ hơn nếu bạn muốn diều trị tai
bệnh viện thì trước hết bạn phài đóng viện phí rối dịch vụ y tế sẽ được thực
hiên sau, khỏi bệnh hay không là chuyện tính sau, nhưng trước hết là phài ứng
tiền trước cái đã, tiền trao cháo mới múc.
Ngày xưa quan niệm thù lao cho
người thầy thuốc; thầy giáo khác xa với hiện tại, Tâm lý của bệnh nhân đối với
thầy thuốc là như vậy, bắt đầu từ niềm tin. Ðối với các bệnh khác thì niềm tin
và sự kính trọng lẫn ngưỡng mộ của bệnh nhân dối với thầy thuốc xem ra không
bằng như đối với bệnh ED
Trong nghiên cứu bệnh ED thì luôn
luôn vấn đề tâm lý vẫn là một trong các yếu tố then chốt, bất cứ điều trị cách
nào thì tâm lý liệu pháp vẫn gắng bó, bởi thế người thầy thuốc điều trị ED phải
là người thầy thuốc của ngày xưa, với cái tư thế cao nhất của một nền y học nhân
bản, không phải là kiểu tiền trao cháo múc như hiện tại. Tại sao vậy?
Bởi lòng tin và sự kính trọng sẽ
làm cho bệnh nhân giải toả được những stress về tình dục đã mất
BS HỒ ÐẮC DUY
Ðịa chỉ liên lạc : Tòa
sọan báo SK&ÐS - Tham vấn trực tiếp tại Trung Tâm PTNV UNESCO số
260B Ðiện Biên Phủ Q3 TP Hồ Chí Minh chiều thứ tư mỗi tuần
Email :hodacduy@saigonnet. vn -
Website : http://www. angelfire. com/ks/hodacduy
|