Chứng mơ hồ giới tính cần được điều trị sớm | | Trẻ vừa sinh ra sẽ được khám để xác định giới tính. |
Đây là t́nh trạng khó phân định giới tính cho đứa trẻ v́ h́nh thái bộ phận sinh dục ngoài của nó trông nửa nam nửa nữ, hoặc gần giống như của một giới trong khi thực sự th́ bệnh nhân lại thuộc giới tính khác.Sau khi cất tiếng khóc chào đời, đứa trẻ được các thầy thuốc sản khoa khám một cách có hệ thống để xác định là trẻ trai hay gái, có lỗ hậu môn và có dị dạng ǵ không. Các dị dạng bẩm sinh thường được phát hiện và bố mẹ đứa trẻ được chỉ dẫn về kế hoạch chữa cho con ḿnh. Gần đây, nhờ siêu âm, người ta phát hiện được nhiều dị tật bẩm sinh của trẻ trước khi nó ra đời. Tuy nhiên, một số loại dị tật bẩm sinh ở cơ quan sinh dục vẫn được phát hiện muộn. Sự mặc cảm của bệnh nhân và gia đ́nh cũng khiến trẻ chậm được điều trị. Những dị tật này không gây chết người nhưng ảnh hưởng lớn tới tương lai và chất lượng cuộc sống của bệnh nhân.
Thân h́nh những người mơ hồ giới tính có thể vẫn b́nh thường theo một giới, cũng có thể bất thường (như nam giới có vú phát triển như của nữ). H́nh thái bộ phận sinh dục ngoài có phần như của nam, có phần như của nữ. Chẳng hạn, là con gái nhưng âm vật to và dài như dương vật; hoặc nam giới có dương vật nhỏ bé, b́u tách đôi trông như hai môi lớn của nữ, lỗ đái thấp ở b́u kèm theo ống âm đạo nên trông như cơ quan sinh dục nữ.
Nh́n chung, khi khám bộ phận sinh dục ngoài, bác sĩ sẽ xác định được trẻ là nam hay nữ. Nhưng có những trường hợp phải khám bộ phận sinh dục trong, xác định có âm đạo, tử cung, buồng trứng hay không; đồng thời phải làm các xét nghiệm nhiễm sắc thể giới tính, xét nghiệm nội tiết... mới xác định được giới tính.
Có 3 trạng thái mơ hồ giới tính: - Nam lưỡng giới giả: Bệnh nhân là nam, tuyến sinh dục là tinh hoàn, nhiễm sắc thể giới tính là 46 XY; nhưng bộ phận sinh dục ngoài gần giống nữ như có âm đạo, có lỗ đái ở giữa b́u, có tử cung thô sơ. Một số trường hợp bộ phận sinh dục ngoài giống hoàn toàn như của nữ, có âm đạo nhưng không có tử cung, hai tinh hoàn nằm trong ổ bụng...
- Nữ lưỡng giới giả: Bệnh nhân là nữ, tuyến sinh dục là buồng trứng, nhiễm sắc thể giới tính là 46 XX; nhưng bộ phận sinh dục ngoài gần giống nam như âm vật to dài như dương vật, hai môi lớn trông giống hai túi b́u, có thể không nh́n thấy lỗ âm đạo. - Lưỡng giới thật: Bệnh nhân mang trong ḿnh cả hai giới tính. Tuyến sinh dục vừa có buồng trứng vừa có tinh hoàn. Bộ phận sinh dục ngoài ở trạng thái nửa nam, nửa nữ. Trẻ mơ hồ giới tính cần được phẫu thuật sớm, tốt nhất là mổ ở lứa tuổi nhỏ từ 1 đến 3. Việc phẫu thuật sớm giúp bệnh nhân và gia đ́nh tránh được sự căng thẳng về tâm lư; bệnh nhân được sinh hoạt một cách b́nh thường với cộng đồng và h́nh thái, chức năng của bộ phận sinh dục cũng tốt hơn. Để chọn giới tính mổ, bác sĩ dựa vào các tiêu chuẩn: - Khả năng có con của giới định tạo. - Khả năng sinh hoạt t́nh dục. - Khả năng tạo được bộ phận sinh dục giống hoặc gần giống với b́nh thường. - Nguyện vọng của bệnh nhân cùng gia đ́nh. TS Trần Ngọc Bích, Sức Khoẻ & Đời Sống |