Xử trí người bị ngất xỉu
Ngất, c̣n gọi là chết giấc, là trạng thái mất ư thức một cách đột ngột,
thoảng qua. Y học hiện đại cho rằng ngất có liên quan đến trạng thái thiếu oxy
máu năo lan tỏa tạm thời. Nếu người thân, bạn bè bị ngất mà không mời được bác
sĩ hoặc đang ở xa cơ sở y tế, bạn vẫn có thể tự xử trí.
Có nhiều nguyên nhân dẫn đến ngất như xúc cảm mạnh, mắc bệnh tim mạch, bệnh
hô hấp, thần kinh, nội tiết, tiêu hóa... Trong nhóm bệnh tim mạch, ngất có thể
gặp ở các bệnh tim bẩm sinh, tâm phế măn, khi gắng sức hoặc dùng một số thuốc ức
chế trung khu hô hấp, thuốc ngủ, rối loạn nhịp tim. T́nh trạng này cũng có thể
xảy ra ở bệnh nhân nhồi máu cơ tim, tụt huyết áp tư thế, hẹp động mạch chủ, tràn
dịch ngoài tim... do thiếu máu nuôi dưỡng năo bộ.
Các dấu hiệu của ngất: Người bệnh đột ngột ngă lăn ra bất tỉnh. Ngoài việc
mất ư thức tạm thời (bất tỉnh), bệnh nhân c̣n nhức đầu, hoa mắt, chóng mặt, ù
tai, buồn nôn, vă mồ hôi lạnh, có thể co giật... Tất cả các dấu hiệu trên diễn
biến nhanh trong ṿng 3 phút, rồi bệnh nhân hồi tỉnh...
Có thể xử trí ngất bằng cách tác động vào huyệt nhân trung. Huyệt này nằm
ngay dưới gốc mũi, ở vị trí 1/3 trên của rănh nhân trung. Cần khẩn trương bấm
huyệt ngay sau khi người bệnh có biểu hiện ngất nhằm giúp họ thoát khỏi t́nh
trạng này càng nhanh càng tốt.
Lấy đầu ngón tay cái bấm vuông góc vào huyệt vị hoặc dùng một vật có đầu nhọn
(như đầu bút bi, bút ch́) ấn mạnh vào huyệt. Cần bấm nhanh, mạnh, dứt khoát.
Các biện pháp phối hợp:
- Đặt bệnh nhân nằm đầu thấp hơn chân (để tăng lượng máu nuôi dưỡng năo),
nghiêng đầu sang một bên (để tránh tụt lưỡi hoặc hít phải chất nôn vào phổi).
- Cho ngửi tinh dầu như dầu cao Trường Sơn, dầu Gấu..., xoa dầu vào nhân
trung.
- Nếu có điều kiện, nên cho bệnh nhân đắp chăn ấm, tránh gió lùa.
Lương y Hoàng Duy Tân, Sức Khoẻ & Đời Sống
|
