Một số lưu ư khi cứu hộ người bị vùi lấp
Đối với những nạn nhân này, nguy cơ lớn nhất là bị ngạt, tiếp đến là hội
chứng đè ép, chảy máu nhiều, găy xương. Xử trí không đúng cách có thể khiến họ
bị tử vong hoặc tàn phế.
Công tác cứu hộ khi có người bị vùi lấp cần tuân thủ các hướng dẫn sau:
- Nhanh chóng phán đoán, định hướng nơi nạn nhân có thể bị vùi lấp rồi khẩn
trương, nhẹ nhàng đào bới, tránh gây tổn thương thêm. Nếu cảm thấy đă gần tới
th́ nên dùng tay moi. Khi đă thấy nạn nhân, nhanh chóng làm lộ phần đầu cổ. Nếu
bới thấy chân th́ phải đổi chiều để t́m phía đầu.
- Khi đă lộ phần đầu, cần moi hết đất cát trong mũi miệng, kiểm tra xem nạn
nhân c̣n tự thở được không, nếu không th́ phải thổi ngạt ngay. Trong khi đó,
những người khác tiếp tục bới để giải phóng phần ngực, kịp thời bóp tim ngoài
lồng ngực nếu nạn nhân ngừng thở, tim không đập.
- Tiếp tục bới cho tới khi cơ thể nạn nhân được giải phóng hoàn toàn. Tuyệt
đối không được lôi kéo khi một phần cơ thể c̣n đang bị vùi lấp. Để đề pḥng
hội chứng đè ép chi do bị vùi lấp kéo dài, khi đào bới đến phần tay hoặc
chân, nếu thấy vật nặng đè chẹn lên th́ phải garo phía trên chỗ đó một chút
(không chặt quá). Mục đích là để ngăn chất độc ở phần chi bị đè ép (được sinh ra
do tế bào thiếu dưỡng khí) nhiễm vào các phần khác của cơ thể. Sau đó, tiêm
thuốc trợ tim (nếu có) rồi từ từ nhấc bỏ vật đè và tiếp tục đào bới.
- Sau khi đă đào bới xong, đặt nạn nhân nằm ngửa ở nơi đất phẳng, tiếp tục
thổi ngạt và bóp tim ngoài lồng ngực cho đến khi nạn nhân tự thở lại được. Việc
này có khi kéo dài đến 2-3 giờ.
- Chuyển ngay nạn nhân đến bệnh viện, nhất là nếu có đặt garo. Phần chân tay
có garo phải được để lộ, không ủ ấm ngay cả khi trời lạnh. Để tránh hoại tử chi,
cần nới garo 30-60 phút một lần.
BS Mạnh Hưng, Sức Khỏe & Đời Sống
|