VỊ TRÍ BẢN LỀ VẠT GIÁC MẠC TRONG PHẪU THUẬT LASIK CÓ THỂ ẢNH
HƯỞNG ĐẾN HIỆN TƯỢNG KHÔ MẮT
bài viết của Michael J.Walsh
Đăng trên tạp chíí OCULAR
SURGERY NEWS
Upload:
15/05/08
Một nghiên cứu mới đây gợi ư rằng
bản lề miếng vạt giác mạc ở vùng mũi có thể bảo vệ được giác
mạc và do đó giảm đi hiện tượng khô mắt so với phần bản lề
giác mạc nằm ở vị trí trên khi phẫu thuật LASIK
SAN DIEGO – Trong phẫu thuật
LASIK phần bản lề giác mạc được lật nên ở vị trí sống mũi thay
thế cho vị trí treo ở phía trên, như vậy nếu bản lề giác mạc nằm
ở phần sống mũi có thể ngăn chặn được hiện tượng nhậy cảm của
giác mạc và giảm đi hiện tượng khô mắt. Lư thuyết mới này có ảnh
hưởng đến sự cảm nhận của giác mạc và điều này có liên quan đến
cấu tạo của Microkeratome (máy để tạo vạt giác mạc). Vấn đề này
đă được báo cáo tại Hội phẫu thuật cataract và khúc xạ của Mỹ
được tổ chức trong năm nay.
Eric Donnefeld, MD,
đă giới thiệu kết quả nghiên cứu
trên 52 bệnh nhân được phẫu thuật LASIK cả hai mắt trong đó một
mắt sử dụng máy Hansatome (Bausch & Lomb) tạo ra phần bản lề
giác mạc nằm ở phía trên và mắt kia dùng máy Amadeus của Allegan
tạo bản lề giác mạc ở phía sống mũi.
Về lư thuyết hướng bản lề giác
mạc được dựa trên cơ sở các dây thần kinh giác mạc nằm dọc theo
phía sau, bên trong mắt ở vị trí 3 giờ và 9 giờ. Nếu bản lề giác
mạc treo ở phía trên như vậy khi tạo bản lề ta đă cắt đứt ngang
qua cả hai bó thần kinh này, trong khi đó nếu bản lề giác mạc ở
vị trí sống mũi nó chỉ cắt phần giây thần kinh phía thái dương
mà thôi.
Dr. Eric Donnefeld chỉ ra rằng
các tế bào cản nhận của giác mạc phần lớn nằm ở trung tâm và
giảm đi ra phía ngoại biên tức là giảm về phía vùng limbus.
Nhưng sự cảm nhận này sẽ lớn hơn ở phần sống mũi và phần thái
dương so với vùng trên và dưới.
Ông ta giải thích rằng chính
phần cảm nhận này của giác mạc là yếu tố duy tŕ sự sống của các
tế bào biểu mô giác mạc, như vậy khi phẫu thuật LASIK hoặc các
chấn thương về giác mạc sẽ làm giảm đi sự cảm nhận của các tế
bào một cách có ư nghĩa.
Nghiên cứu cả hai
bên mắt
Tất cả các bệnh nhân
phục vụ cho nghiên cứu này đều phải có thử nghiệm xúc giác kế
Cochet-Bonnet tại vùng trung tâm. Thử nghiệm về tinh thần với
hiện tượng khô mắt. Test làm chảy nước mắt với Fluorescein, Test
Schirmer và nhuộm màu củng mạc và giác mạc. Tất cả các bệnh nhân
nghiên cứu đều làm các phép đo và được nhắc lại sau mổ 1 tuần, 1
tháng, và 3 tháng.
Tất cả các ca được mổ
với đường kính 9.5mm, độ dày của miếng vạt giác mạc là 160mm.
Một nửa số bệnh nhân là nữ và một nửa số bệnh nhân là nam; có 5
mắt mổ viễn thị và 47 mắt mổ cận thị; Tất cả các bệnh nhân đều
được đo độ dày giác mạc. Độ rộng bản lề giác mạc giống nhau.
Nghiên cứu thấy rằng
sự cảm nhận của giác mạc bị giảm ở tất cả các trường hợp làm
LASIK, nhưng cảm giác của giác mạc giảm nhiều hơn ở nhóm bệnh
nhân có bản lề giác mạc nằm ở phía trên. Dấu hiệu mất cảm giác
nhiều hơn sau 1 tuần mổ LASIK, cả hai nhóm đều có cải thiện sau
3 tháng mổ.
“Thử nghiệm về xúc
giác kế Cochet-Bonnet cho ta thấy rằng cảm nhận của giác mạc
giảm sau 1 tuần mổ nhưng tăng sau 1 tháng và 3 tháng. Một điều
quan trọng nhất chúng tôi thấy sự khác nhau có ư nghĩa giữa hai
nhóm bệnh nhân khi tạo vạt giác mạc bằng hai loại Microkeratome
khác nhau là nhóm sử dụng Hansatome tạo bản lề giác mạc phía
trên và nhóm dùng Amadeus tạo bản lề giác mạc vùng sống mũi.” Dr
Donnefeld đă nói.
Nhuộm giác mạc không
làm trước khi mổ. Sau mổ 1 tuần ở nhóm bệnh nhân mổ bằng
Hansatome thấy chất màu đánh dấu giác mạc c̣n thấy ở 5 bệnh
nhân, trong khi đó nhó dùng Amadeus không thấy có bệnh nhân nào.
Chất màu c̣n lưu lại giác mạc sau 1 tháng và 3 tháng. Chỉ có 1
bệnh nhân mổ bắng Amadeus không thấy c̣n một tí nào chất màu sau
3 tháng mổ, trong khi đó có 10 bệnh nhân có bản lề giác mạc nắm
ở phía trên c̣n đọng lại chất màu trên giác mạc.
“Con số thống kê chất
màu c̣n đọng ở kết mạc là giống nhau và chúng tôi ngạc nhiên là
không biết số lượng chất màu c̣n đọng lại ở kết mạc mắt bệnh
nhân là bao nhiêu?. Có thể là do thời tiết ở New York quá lạnh
vào mùa đông. Thậm trí chất màu c̣n đọng lại ở kết mạc sau 3
tháng và một nửa số bệnh nhân này được mổ bằng Hansatome so với
chỉ 20% số bệnh nhân được mổ bằng Amadeus.” Dr Donnefeld đă nói.
Bản lề giác mạc
vùng sống mũi làm giảm đi hiện tượng khô mắt
Kết quả nghiên cứu đă
đưa ra một ấn tượng là nếu bản lề giác mạc nằm ở vùng sống mũi
th́ giác mạc có cảm giác tốt hơn và nó cũng giảm hiện tượng khô
mắt sau mổ LASIK. Các dây thần kinh kiểm soát hoạt động của giác
mạc đóng vai tṛ quan trọng trong việc bài tiết nước mắt.
“ Với những giác mạc
b́nh thường th́ tất cả chu tŕnh bài tiết nước mắt theo một chu
tŕnh khép kím. Nếu xuất hiện hiện tượng khô mắt th́ các thông
báo này sẽ được gửi tới vỏ năo, vỏ năo sẽ tạo ra một xung thần
kinh xuống kích thích tuyến lệ bài tiết nước mắt.” Dr Donnefeld
đă nói., ông ta nói tiếp “Như vậy sau mổ LASIK sự cảm nhận của
giác mạc bị mất hoặc giảm do đó những thông tin tới vỏ năo bị
gián đoạn và giảm kết quả là tuyến lệ không được bài tiết và
xuất hiện dấu hiệu khô mắt.” Dr Donnefeld đă nói như vậy.
Ông ta cũng lưu ư rằng
kích thước bản lề giác mạc lớn sẽ ngăn được hiện tượng khô mắt.
“ Để tránh hiện tượng khô mắt sau điều trị LASIK ta có thể tạo
ra phần bản lề giác mạc lớn hơn. Nếu bạn đang tạo ra phần bản lề
giác mạc nhỏ hơn th́ bạn cũng không cần phải làm cho nó có kích
thước là 8.5mm đường kính miếng vạt giác mạc.”
Thêm vào đó kích thước
phần bản lề giác mạc lớn hơn cũng có thể tạo ra miếng vạt giác
mạc nhỏ hơn. Nếu bạn đạng mổ cho bệnh nhân có đường kính miếng
vạt giác mạc là 8.5mm như vậy các dây thần kinh từ vùng limbus
vào trung tâm sẽ bị cắt đi ít hơn do đó ta có thể thay thế đường
kính miếng vạt giác mạc từ 9.5mm c̣n 8.5mm để tránh một phần
hiện tượng khô mắt do các sợi thần kinh bị cắt đi quá nhiều.
Dr. Nguyễn Văn Mích
|