Những điều cần biết về phẫu thuật thẩm mỹ
(phần 19)
Chương 3: Điều trị sẹo mụn
Nguyên nhân gây mụn
Mụn là bệnh mạn tính của nang
lông, nếu không được điều trị tốt có thể dẫn đến nhiều sẹo xấu ở
mặt. Bệnh xuất hiện vào tuổi dậy th́ và xảy ra ở khoảng 80% người
tuổi vị thành niên, chấm dứt vào tuổi từ 18 đến 20. Có một số người
bệnh kéo dài đến khi trưởng thành. Đây là một loại bệnh di truyền,
xảy ra ở vùng mặt và phần trên ngực, nơi có nhiều tuyến bă.
Có ba hiện tượng bệnh lư xảy ra ở
nang lông đưa đến sự h́nh thành mụn:
1. Sự bài tiết chất bă
Có hiện tượng tăng sự bài tiết
chất bă là do:
- Sự gia tăng hoạt tính của men 5
alpha-réductase chuyển testostérone thành dihydrotestostérone.
- Giảm protein mang testostérone
lưu thông, đôi khi làm tăng testostérone tại nang lông.
- Sản xuất quả nhiều androgènes ở
phụ nữ, gây ra nam hóa, rụng tóc và mụn.
2. Tăng sự sừng hóa ở nơi bài
tiếp b́ (lỗ chân lông)
Các chất bă chứa một lượng axit
béo cao, kích thích lỗ chân lông và làm tăng sự sừng hóa. Sự kư sinh
của vi sinh vật mụn tên là Propionibactérium Acnes (PA) cũng sinh ra
chất men thủy phân triglycerides thành axit béo. PA tăng sinh nhiều,
tạo ra các chất sừng và chất bă, h́nh thành c̣i mụn.
Người ta phân biệt 2 loại c̣i
mụn: loại lộ ra ngoài thành chấm đen và loại kín dạng u nang nhỏ. Sự
h́nh thành c̣i mụn c̣n do ảnh hưởng của các yếu tố bên ngoài như:
- Dùng các loại mỹ phẩm có nhiều
chất mỡ (chất nhờn)
- Dùng chất lưu huỳnh.
- Ánh mặt trời.
- Sức nóng.
- Độ ẩm.
3. Viêm nang nông
Do sự vỡ màng bao mỏng của c̣i
mụn, vi trùng PA tiết ra các men hualuronidases, protéases,
amylases làm tan màng bao c̣i mụn. Chất lysosyme được phóng thích
làm vỡ túi nang lông và h́nh thành tổ chức mô hạt viêm. Về lâm sàng,
đây là các mụn mủ, đôi khi là những nang cứng sâu dưới da.
