Xi măng sinh học - vật liệu tái tạo xương mặt rẻ và an toàn | | Một ca vỡ sụp khối trán được điều trị bằng EBN. |
Những bệnh nhân bị biến dạng gương mặt do mất xương sau tai nạn có thể phục hồi dung nhan của mình nhờ một vật liệu tạo hình mới: endurance bone cement. So với những vật liệu khác, nó ít gây biến chứng, lại rẻ và an toàn hơn.Trước đây, trong phẫu thuật tạo hình phục hồi gương mặt biến dạng do sụp gãy hoặc mất xương, các bác sĩ sử dụng những vật liệu tương hợp sinh học (composite carbon, silicone, hydroxy apatite, gore-tex, san hô, titanium) hoặc mô ghép đồng loại (xương, sụn, màng não), mô ghép tự thân (xương mào chậu, sụn sườn). Từ năm 2003, Bệnh viện Chợ Rẫy bắt đầu sử dụng endurance bone cement (EBN). Đến nay, đã hơn 30 bệnh nhân có di chứng vỡ sụp khối mũi trán, hốc mắt, xương hàm trên... được điều trị bằng vật liệu này. EBN đã bộc lộ các ưu điểm: dung nạp tốt, có độ cứng, độ chịu lực tốt, ít bị di lệch... mà lại dễ tạo hình theo ý muốn. 27/30 ca đạt mức tốt, 3 ca đạt mức khá; không có ca nào bị nhiễm trùng, 2 ca biến chứng nhẹ nhưng đều khắc phục tốt, không ảnh hưởng đến kết quả phẫu thuật. Kết quả ứng dụng EBN ở bệnh viện Chợ Rẫy và trên thế giới đều cho thấy, nó ít gây biến chứng hơn so với các vật liệu khác. Theo một nghiên cứu năm 1998 ở Mỹ, tỷ lệ biến chứng phải tháo bỏ khi dùng EBN là 0,9%, trong khi các vật liệu kim loại là 3,3-4,4%. Tuy vẫn có những trường hợp dùng EBN thất bại nhưng nếu biết cách khắc phục, kết quả phẫu thuật tạo hình sẽ ít bị ảnh hưởng. EBN gồm hai thành phần là bột và dung môi. Khi trộn chúng với nhau theo tỷ lệ qui định, ta sẽ tạo thành một loại bột nhão. Khi đặt vào nơi cần tạo hình, bột nhão này sẽ chảy vào và ôm sát mọi ngóc ngách của khuyết hổng và đông cứng trong khoảng 6 phút. Trong khoảng thời gian này, phẫu thuật viên sẽ tranh thủ tạo hình mặt ngoài sao cho khớp với những đường nét của xương. Nếu cần, phẫu thuật viên có thể dùng khoan để điêu khắc cho những đường nét của mảnh ghép trở nên hoàn hảo. Nhờ vậy, ca phẫu thuật sẽ đạt hiệu quả thẩm mỹ rất cao, mô ghép gần như không di lệch. Nếu dùng vật liệu không tạo hình được tại chỗ thì, bác sĩ sẽ rất khó cố định và đẽo gọt mảnh ghép cho khớp với khuyết hổng. Chi phí dùng EBN thấp hơn nhiều so với các vật liệu khác như titanium, cobalt chromium alloy... Hơn nữa, phần bột và dung môi của nó có thể dễ dàng chia nhỏ, sử dụng được cho những ca tạo hình thể tích nhỏ nên đỡ lãng phí và tốn kém. Chính vì những ưu điểm trên mà xi măng sinh học được giới y khoa toàn cầu công nhận là vật liệu tạo hình đáng tin cậy. Tại Mỹ, nó là một trong 2 vật liệu chính được các phẫu thuật viên sử dụng thay thế mô xương. Nhược điểm chính của EBN là đông cứng rất nhanh nên phẫu thuật viên cần chuẩn bị sẵn sàng mọi thứ và phải thao tác thật khéo léo, chính xác. TS Lê Hành, Trương Loan, Sức Khỏe & Đời Sống |
